Samochodowy lakier akrylowy – co to jest i kiedy go używać?

Spis treści:

Co to jest lakier akrylowy samochodowy?

Lakier akrylowy to produkt lakierniczy, w którym spoiwo stanowią żywice akrylowe. W zależności od receptury i przeznaczenia może służyć do wykonywania powłok nawierzchniowych, renowacji elementów karoserii oraz malowania innych powierzchni. Poszczególne produkty różnią się składem, sposobem utwardzania, połyskiem, jak również odpornością na czynniki zewnętrzne.

W motoryzacji stosuje się lakiery akrylowe zapewniające kolor i wykończenie powierzchni, a także produkty będące częścią wielowarstwowego systemu lakierniczego. Nie każdy wymaga dodatkowego zabezpieczenia bezbarwną warstwą. Sposób wykończenia zależy od rodzaju produktu i zaleceń producenta.

Rodzaje lakierów akrylowych

Wyróżnia się dwa podstawowe rodzaje lakierów akrylowych – jednoskładnikowy i dwuskładnikowy. Różnią się one przede wszystkim sposobem utwardzania, przygotowaniem do aplikacji i właściwościami uzyskanej powłoki.

Na rynku można znaleźć lakier akrylowy 1K. Co to oznacza? Gotowy do użycia produkt lub wymagający przygotowania zgodnie z instrukcją producenta, ale nie dodaje się do niego osobnego utwardzacza. Wysychanie następuje przede wszystkim wskutek odparowania rozpuszczalników bądź wody, zależnie od rodzaju produktu. Takie rozwiązania można spotkać m.in. w aerozolach przeznaczonych do drobnych napraw i odświeżania powierzchni.

Lakiery 2K składają się natomiast z lakieru oraz utwardzacza, które należy wymieszać w określonych proporcjach przed aplikacją. Zachodząca reakcja chemiczna prowadzi do utworzenia powłoki o właściwościach określonych przez producenta. Produkty tej grupy często wykorzystuje się podczas profesjonalnych napraw samochodowych, gdy wymagane są odpowiednia twardość i odporność na eksploatację.

Cechy lakierów akrylowych

Lakiery akrylowe cechuje dobra przyczepność, połysk i odporność na czynniki atmosferyczne, jednak poziom ochrony zależy od składu oraz technologii utwardzania. Właściwie dobrany produkt tworzy powłokę ograniczającą wpływ wilgoci i promieniowania UV na pomalowany element. Nie oznacza to jednak całkowitej odporności na odpryski, zarysowania czy działanie agresywnych środków chemicznych.

Istotną cechą jest również możliwość uzyskania różnego rodzaju wykończenia. W zależności od produktu powierzchnia może być błyszcząca, satynowa lub matowa. Ostateczny efekt zależy od przygotowania podłoża, techniki natrysku, grubości warstwy i warunków schnięcia.

Przy ocenie produktu trzeba rozróżnić czas schnięcia od pełnego utwardzenia. Powłoka może być sucha w dotyku, a jednocześnie nadal podatna na zarysowania i działanie niektórych substancji. Informacje o czasie dalszej obróbki, a także osiąganiu pełnych właściwości powinny pochodzić z karty technicznej danego lakieru.

Zastosowania lakierów akrylowych

Tego rodzaju produkty wykorzystuje się w naprawach oraz renowacji powierzchni, a ponadto w wybranych zastosowaniach przemysłowych. Wybór konkretnego wariantu zależy od rodzaju podłoża, oczekiwanego wykończenia, jak też warunków, w jakich będzie użytkowany pomalowany element.

Lakiernictwo samochodowe

Akrylowe lakiery samochodowe stosuje się m.in. do odnawiania elementów nadwozia, napraw powłok lakierniczych i malowania części samochodowych. Co więcej, l akiery nawierzchniowe akrylowe mogą zapewniać kolor oraz połysk bez konieczności nakładania dodatkowej warstwy bezbarwnej. Poszczególne produkty odgrywają odmienną rolę, dlatego przed aplikacją trzeba ustalić, czy kupowany preparat jest lakierem nawierzchniowym, bazą kolorystyczną, czy produktem wymagającym dalszego wykończenia.

Warto też pamiętać, że do malowania felg, zderzaków albo innych elementów należy dobierać produkty dopuszczone do danego podłoża. W przypadku tworzyw sztucznych istotne znaczenie mają ponadto elastyczność elementu oraz zalecenia dotyczące podkładu i ewentualnych dodatków.

Lakiernictwo przemysłowe i dekoracyjne

Poza motoryzacją lakiery akrylowe znajdują zastosowanie przy malowaniu wybranych elementów metalowych, drewnianych i innych powierzchni. Wykorzystuje się je m.in. do renowacji przedmiotów codziennego użytku, mebli bądź elementów wyposażenia.

Nie każdy lakier samochodowy nadaje się jednak do malowania drewna, tworzyw lub konstrukcji przemysłowych. Poszczególne podłoża wymagają odpowiedniego przygotowania, a czasem również specjalistycznego podkładu. Przed użyciem produktu poza jego podstawowym przeznaczeniem należy sprawdzić informacje producenta dotyczące kompatybilnych materiałów, a także warunków eksploatacji.

Jak wybrać lakier akrylowy do samochodu?

Dobór lakieru powinien wynikać z zakresu naprawy, rodzaju elementu oraz oczekiwanego efektu. Przed zakupem należy sprawdzić:

• przeznaczenie produktu – upewnić się, że lakier jest przeznaczony do napraw samochodowych i konkretnego rodzaju powierzchni;
• rodzaj produktu – ustalić, czy jest to lakier nawierzchniowy, baza kolorystyczna, czy preparat wymagający dodatkowej warstwy wykończeniowej;
• sposób aplikacji – dobrać produkt do posiadanego wyposażenia. Aerozole mogą ułatwiać wykonywanie drobnych poprawek, natomiast lakiery do pistoletu wymagają odpowiedniego przygotowania i ustawienia sprzętu;
• sposób utwardzania – sprawdzić, czy produkt jest jednoskładnikowy, czy wymaga dodania utwardzacza i ewentualnego rozcieńczalnika;
• wykończenie – dopasować połysk lub mat do wyglądu pozostałych elementów;
• zgodność z pozostałymi warstwami – sprawdzić, czy lakier może być stosowany na wybranym podkładzie bądź starej powłoce.

Przy wyborze koloru trzeba uwzględnić kod lakieru samochodu, ale też stan i stopień wyblaknięcia istniejącej powłoki. Sam kod nie zawsze gwarantuje idealne dopasowanie wizualne. Przy naprawach miejscowych znaczenie mają także technika cieniowania i warunki aplikacji.

Czy na lakier akrylowy trzeba stosować lakier bezbarwny?

Nie każdy lakier akrylowy wymaga pokrycia lakierem bezbarwnym. W przypadku lakierów nawierzchniowych typu direct gloss kolor i połysk uzyskuje się w ramach jednej warstwy, bez konieczności nakładania dodatkowego produktu. Dotyczy to również niektórych wariantów dwuskładnikowych.

Inaczej też wygląda praca z bazą kolorystyczną przeznaczoną do systemu bazowego. Taki produkt odpowiada za kolor, natomiast ochronę i końcowe wykończenie zapewnia lakier bezbarwny nakładany zgodnie z technologią producenta. Dotyczy to m.in. wielu systemów kolorów metalizowanych lub perłowych.

Jak nakładać lakier akrylowy?

Prawidłowa aplikacja lakieru akrylowego wymaga przygotowania podłoża, dobrania kompatybilnych materiałów i przestrzegania parametrów wskazanych w karcie technicznej. Niedokładność na którymkolwiek etapie może prowadzić do utraty przyczepności, nierównego wykończenia albo uszkodzenia powłoki.

Przygotowanie powierzchni

Element należy dokładnie oczyścić z brudu, pozostałości środków pielęgnacyjnych i innych zanieczyszczeń. Następnie powierzchnię przygotowuje się przez szlifowanie lub zmatowienie odpowiednio do jej stanu oraz wymagań wybranego systemu. Przed malowaniem konieczne jest również zastosowanie właściwego preparatu odtłuszczającego.  Jeżeli podłoże ma odsłonięte fragmenty metalu, należy ocenić potrzebę zastosowania podkładu antykorozyjnego.

Przygotowanie lakieru

Przed rozpoczęciem pracy należy zapoznać się z etykietą oraz kartą techniczną produktu. W przypadku lakierów 2K trzeba odmierzyć odpowiednią ilość utwardzacza i ewentualnego rozcieńczalnika. Proporcji nie wolno ustalać na oko, ponieważ wpływają one na przebieg utwardzania, jak też właściwości końcowej powłoki.  Ważny jest ponadto czas przydatności przygotowanej mieszanki. Po upływie wskazanego przez producenta czasu nie należy używać lakieru, nawet jeśli nadal wydaje się płynny.

Aplikacja lakieru

Lakier do pistoletu nakłada się zgodnie z zaleceniami dotyczącymi ciśnienia, dyszy, odległości od powierzchni i liczby warstw. Liczba warstw oraz czas odparowania między nimi zależą od właściwości konkretnego produktu.  Zbyt gruba warstwa może powodować zacieki, wydłużać schnięcie lub sprzyjać powstawaniu wad powierzchni. Z kolei zbyt cienka albo nierównomierna będzie prowadzić do niewystarczającego krycia, a co za tym idzie, różnic w wyglądzie.

Schnięcie, utwardzanie i wykończenie

Nie należy przyspieszać schnięcia ogrzewaniem ani wystawiać świeżej powłoki na wilgoć, kurz, kontakt z chemikaliami. Polerowanie wykonuje się dopiero wtedy, gdy lakier osiągnie stan pozwalający na dalszą obróbkę. W przypadku powłoki z wadami trzeba najpierw ustalić ich przyczynę i sprawdzić, czy producent dopuszcza szlifowanie oraz ponowne wykończenie.

Bezpieczeństwo podczas lakierowania

Szczególnej ostrożności wymagają produkty 2K zawierające izocyjaniany. Zwykła maska filtrująca nie zapewnia odpowiedniej ochrony podczas natrysku takich produktów. Prace powinny być prowadzone na odpowiednio przygotowanym stanowisku, z właściwą wentylacją i sprzętem ochrony dróg oddechowych, zgodnie z wymaganiami dotyczącymi konkretnego produktu. Jeżeli nie dysponuje się odpowiednim wyposażeniem lub warunkami, bezpieczniejszym rozwiązaniem jest zlecenie lakierowania profesjonalnemu warsztatowi.

Częste błędy podczas stosowania lakieru akrylowego

Najczęstszym błędem popełnianym przy stosowaniu lakieru akrylowego jest złe przygotowanie powierzchni – brud, tłuszcz czy wilgoć osłabiają przyczepność, powodując łuszczenie się powłoki. Odradza się również nakładania zbyt grubych warstw powodujących powstawanie zacieków i nierówności. Lepszy efekt daje aplikacja kilku cienkich z adekwatnymi przerwami na odparowanie. Kolejnym błędem jest malowanie w nieodpowiednich warunkach. Za niska temperatura i wysoka wilgotność mogą powodować matowienie i wydłużać czas schnięcia.

Kolejnym problemem jest łączenie niekompatybilnych materiałów. Nie każdy lakier można bezpośrednio nałożyć na dowolny stary lakier, podkład czy tworzywo sztuczne. Przed aplikacją należy sprawdzić zalecenia dotyczące przygotowania podłoża, a w przypadku niepewności przeprowadzić próbę zgodności w niewidocznym miejscu.

Przy produktach 2K trzeba dodatkowo przestrzegać proporcji mieszania i czasu przydatności gotowej mieszanki. Nieprawidłowa ilość utwardzacza może zakłócić utwardzanie, a co więcej obniżyć parametry wytrzymałościowe powłoki.

Lakier akrylowy – kiedy warto go stosować?

Lakier akrylowy może być dobrym rozwiązaniem podczas naprawy i renowacji samochodu, jeśli jego właściwości odpowiadają rodzajowi uszkodzenia, podłożu oraz wymaganiom użytkowym. Przy drobnych poprawkach warto rozważyć użycie produktu w aerozolu, natomiast większe prace renowacyjne mogą wymagać zastosowania lakieru przeznaczonego do aplikacji pistoletem.

Przed zakupem trzeba sprawdzić, czy lakier zapewni oczekiwany typ wykończenia i czy można go stosować na naprawianej powierzchni. Znaczenie mają też warunki aplikacji, dostępny sprzęt oraz wymagania dotyczące bezpieczeństwa. Dobrze dobrany produkt, jak również postępowanie zgodne z zaleceniami producenta pozwalają ograniczyć ryzyko pojawienia się defektów, a ponadto uzyskać powłokę o deklarowanych parametrach wytrzymałościowych.

FAQ – najważniejsze pytania i odpowiedzi